Jaki aparat ortodontyczny wybrać?
Jaki aparat na zęby? To często stawiane przez pacjentów pytanie, na które nie można jednoznacznie odpowiedzieć. Wszystko zależy od wady zgryzu, stopnia jej zaawansowania, wieku pacjenta, zasobności kieszeni i kilku innych czynników. Jednakże na rynku ortodontycznym jest tak wiele aparatów korekcyjnych, że pacjenci udający się na konsultacje u ortodonty mogą dokonać pewnego wyboru. Wspomniane aparaty różnią się bowiem rodzajem materiałów, rozwiązaniami, estetyką wykonania, możliwością samodzielnego zdejmowania, oraz co istotne dla najmłodszych – kolorystyką. Zatem jaki aparat ortodontyczny wybrać? Istotne jest, aby pacjent wiedział, jak wybrać aparat ortodontyczny, który będzie dopasowany do jego indywidualnych potrzeb i oczekiwań, zarówno funkcjonalnych, jak i estetycznych.
Aparat na zęby to nie tylko metoda leczenia, to także inwestycja w swoje zdrowie, wygląd i dobre samopoczucie.
Generalnie mamy do wyboru dwie grupy aparatów ortodontycznych: aparatach stałych i ruchomych – zdejmowanych samodzielnie. Jaki zatem aparat ortodontyczny wybrać? Sugestie i propozycje co do rodzaju i przeznaczenia aparatu wprawdzie pozostawmy specjaliście ale zobaczmy w jakim obszarze możemy dokonać samodzielnego wyboru i o czym możemy sami zadecydować?
Rodzaje aparatów ortodontycznych
Pierwsza kategoria – aparaty stałe – umocowywane są trwale na zębach na cały okres leczenia wady zgryzu pacjenta. Są to najczęściej wybierane urządzenia, przez co i najbardziej popularne. Składają się z zamków (małych klamerek), metalowych łuków i tzw. ligatur (gumek).
Taki aparat ortodontyczny na zęby działa bez przerwy , 24 godziny na dobę, zapewniając intensywną i skuteczną korekcję wady zgryzu.
Zanim jednak zdecydujemy się na konkretny model, warto dowiedzieć się, jak aparat ortodontyczny wybrać z dostępnych wariantów: klasyczny, estetyczny, lingwalny czy samoligaturujący.
Skoro o ligaturach mowa, można wspomnieć tu o równie tradycyjnym aparacie samoligaturującym. Jest on o tyle wygodniejszy od poprzednika, że jego zamki, zwykle mniejszych rozmiarów, posiadają mechanizm przesuwny blokujący łuk. Dodatkowo nie wymaga comiesięcznej wymiany ligatur, mniej odstaje od zębów przez co nie drażni dziąseł i daje większy komfort użytkownikowi.
W opisywanej grupie aparatów stałych pacjenci mogą decydować o tym z jakiego materiału dane urządzenie (głównie jednak zamki) może być wykonane. Ma to spory wpływ na cenę aparatu ale przekłada się również na komfort noszenia i estetykę uśmiechu, gdyż elementy tego typu aparatu ortodontycznego wykonywane są z metalu, a mogą z ceramiki, porcelany, kryształu. Te ostatnie materiały są mniej widoczne dla otoczenia, a tym samym komfortowe dla pacjenta. Komfortowe ale nie wolne od wad. Z pewnością bardziej podatne na uszkodzenia (ukruszenia) w porównaniu do swych metalowych odpowiedników i zwykle droższe. Ta klasa aparatów zewnętrznych posiada wiele zalet tj.:
- możliwość korekcji niemal każdej wady,
- działanie całą dobę co znacznie przyspiesza czas korekcji wady,
- brak negatywnego wpływu na wymowę użytkowników,
- swoboda i precyzja regulacji (obiegowo - w punkt!) i wysoka skuteczność.
Czym są aparaty ortodontyczne lingwalne?
Odmianą aparatów stałych są tzw. aparaty lingwalne (inaczej językowe) zdobywające coraz więcej zwolenników ceniących sobie estetykę i dyskrecję. Aparaty ortodontyczne lingwalne są całkowicie niewidoczne dla otoczenia. Z tego względu nazywa się je aparatami "incognito". Mocuje się je specjalnym klejem od strony języka, a zamki aparatu są precyzyjnie dopasowywane do kształtu zęba pacjenta. Cienkie łuki urządzenia dają komfort użytkownikowi, a siła przyłożona blisko centrum oporu znacznie skraca czas korekcji. Wadą urządzenia dla większości jest jego cena, no i pacjenci muszą być wolni chorób przyzębia.
Ewentualność dla tradycyjnych aparatów ortodontycznych stanowią szyny - nakładki prostujące. Wytwarza się je w oparciu o analogowe lub cyfrowe wyciski zgryzu pacjenta, a następnie odlewa z elastycznego przeźroczystego tworzywa.
Druga, spora grupa aparatów ortodontycznych to wspomniane na wstępie aparaty ruchome lub jak kto woli zdejmowane albo jeszcze inaczej, aparaty na noc. Ich niewątpliwą zaletą jest fakt, że pacjenci mogą je zdejmować i zakładać samodzielnie. Oczywiście im dłużej będzie taki aparat noszony tym szybszych efektów można się będzie spodziewać. Istotna przy jego użytkowaniu jest konsekwencja nie mająca nic wspólnego z przypadkowością. Zastosowanie aparatów ortodontycznych ruchomych, wpływa na:
- stymulację wzrostu szczęk,
- rozbudowę łuków zębowych,
- korekcję wad zgryzu zwłaszcza w uzębieniu mieszanym (zęby mleczne wraz z stałymi) przyczyniając się tym samym do skrócenia czasu leczenia aparatami stałymi.
W wielu przypadkach ten typ urządzenia stanowi nawet alternatywę dla aparatów stałych. Aparaty ruchome przeważnie polecane są najmłodszym, głównie we wczesnej fazie leczenia.
A zatem jaki aparat ortodontyczny? Ale zanim udamy się do gabinetu, warto poznać różne opcje i świadomie podejść do tematu. Wiedząc, jak wybrać aparat ortodontyczny, możesz razem ze specjalistą podjąć decyzję, która najlepiej odpowie na Twoje potrzeby zarówno zdrowotne, jak i estetyczne. Dobry ortodonta z pewnością uwolni nas od tego dylematu.












